| Naam | Geboren | Omgekomen |
| Os, Henriëtte Elisabeth | Amsterdam, 03.10.1892 | Sobibor, 11.06.1943 |
Henriëtte Elisabeth Os was de dochter van de diamantslijper Maurits van Os en Elisabeth van Engers.
In augustus 1940 verhuisde zij vanuit Amsterdam naar Rijswijk. Zij was toen ongehuwd, bijna 48 jaar oud, en ging op kamers wonen in een pension aan de Prins Hendriklaan 12.
In Den Haag woonde haar broer Adolf Michel Os met zijn gezin. In Rijswijk woonden haar tante Lientje Waisvisz-van Engers aan de Mauritslaan en verschillende neven en nichten met hun families.
Via familieleden kwam Henriëtte in contact met een zekere heer Vos, die betrokken was bij pogingen om Joodse inwoners via België naar Zwitserland te laten ontsnappen. Voor die hulp moest veel geld worden betaald, vijfduizend gulden per persoon.
In de zomer van 1942 besloot Henriëtte samen met vier anderen de vlucht te wagen. Zij behoorde tot de eerste groep die zou vertrekken. Samen met Karel Frankenhuis van de Thierenskade reisde zij onder begeleiding per trein naar Tilburg. Daar werden zij ondergebracht bij mensen die beloofden hen verder over de grens te helpen.
Na enkele dagen werden Henriëtte en Frankenhuis ’s nachts meegenomen richting de Belgische grens. In een bos werden zij plotseling tegengehouden door mannen die zich voordeden als douaniers. Er werd geschoten, hun begeleiders verdwenen en Henriëtte en Frankenhuis moesten zich tot op het ondergoed uitkleden. Vervolgens werden zij beroofd van geld, sieraden en andere persoonlijke bezittingen.
De volgende ochtend keerden zij terug naar Tilburg. Henriëtte eiste het bedrag terug dat zij al had betaald , tweeduizendvijfhonderd gulden, en kreeg uiteindelijk tweeduizend gulden terug. De resterende vijfhonderd gulden werd ingehouden voor de week kost en inwoning.
Henriëtte wist daarna terug te keren naar Rijswijk. Haar nicht Bertha van der Brugge-Waisvisz verklaarde hierover na de oorlog dat Henriëtte uitgeput en hevig geschokt thuiskwam en vertelde wat er was gebeurd. Zij wilde de tweede groep waarschuwen voor de oplichterij, maar die was inmiddels al naar Tilburg vertrokken.
Volgens Bertha verloor Henriëtte na deze gebeurtenis grotendeels de moed. Hoewel er nog werd gezocht naar een onderduikadres, durfde zij niet opnieuw onder te duiken of een nieuwe vluchtpoging te ondernemen.
In maart 1943 werd Henriëtte in haar pension in Rijswijk gearresteerd en overgebracht naar kamp Vught. Daar gaf zij als beroep naaister op. Enkele maanden later, op 6 juni 1943, werd zij naar Westerbork overgebracht. Twee dagen later, op dinsdag 8 juni, volgde haar deportatie naar vernietigingskamp Sobibor. De reis duurde drie dagen. Direct na aankomst werd Henriëtte Os vermoord.
De vier anderen die bij dezelfde vluchtpoging betrokken waren, bereikten uiteindelijk wel België. Twee van hen kwamen nog tot diep in Frankrijk, maar geen van allen wist Zwitserland te bereiken.
Persoonskaart Henriëtte Elisabeth Os